Μιχαήλ Β. Μήττας

Introduction

Δεκτό Αίτημα Προσωρινής Διαταγής στα Πλαίσια «Αναστολής» Κατάσχεσης – Πλειστηριασμού

Δεκτό Αίτημα Προσωρινής Διαταγής στα Πλαίσια «Αναστολής» Κατάσχεσης – Πλειστηριασμού

Κατόπιν έναρξης εφαρμογής του ν. 4335/2015 (νέος Κώδικας Πολιτικής Δικονομίας), με τον οποίο τροποποιήθηκε το α. 937 ΚΠολΔ, καταργήθηκε η δυνατότητα αίτησης αναστολής εκτέλεσης στα πλαίσια ανακοπής κατά αναγκαστικής εκτέλεσης (κατάσχεση, πλειστηριασμός κλπ). Η κατάργηση αυτή επήλθε σε συνδυασμό με τις νέες, αυστηρές προθεσμίες που εισάγει ο νέος Κώδικας για τις δίκες που αφορούν στην εκτέλεση (ανακοπές), βάσει των οποίων η συζήτηση προσδιορίζεται αυστηρά εντός δύο μηνών, η δε απόφαση εκδίδεται επίσης εντός δύο μηνών, με αποτέλεσμα να είναι βέβαιη η επίλυση της διαφοράς πριν τον χρόνο τυχόν πλειστηριασμού ακινήτου. Κατ’ εξαίρεση η αναστολή επιτρέπεται μόνον σε περιπτώσεις άμεσης κατάσχεσης χρηματικών απαιτήσεων (πχ κατάσχεση αποταμιεύσεων σε τράπεζα). Προφανής σκοπός του νομοθέτη ήταν ο περιορισμός των μέσων άμυνας και η επίσπευση της διαδικασίας αναγκαστικής εκτέλεσης.

Η νομοθετική αυτή εξέλιξη έχει οδηγήσει σε διχογνωμία τη νομολογία των δικαστηρίων, τα οποία ορισμένες φορές δέχονται την αναστολή ακόμα και σε περιπτώσεις έμμεσης εκτέλεσης (πχ κατάσχεση ακινήτου προς πλειστηριασμό) εφαρμόζοντας αναλογικά τις διατάξεις των α. 686 επ. ΚΠολΔ (ασφαλιστικά μέτρα – προσωρινή ρύθμιση κατάστασης), ενώ άλλοτε απορρίπτουν τα συναφή ένδικα βοηθήματα προσωρινής προστασίας ως απαράδεκτα. Ο δε Άρειος Πάγος, σε πρόσφατη απόφασή του δέχθηκε την πρακτική αυτή, υπό την πρόσθετη προϋπόθεση ότι δεν είναι εφικτό να εκδοθεί απόφαση από το δικαστήριο της ανακοπής, χωρίς υπαιτιότητα του ανακόπτοντος. Η νομολογία των δικαστηρίων ωστόσο παραμένει διχασμένη ως προς την ερμηνεία ιδίως της «υπαιτιότητας».

Το γραφείο μας, πρόσφατα πέτυχε την έκδοσης θετικής απόφασης από το Πρωτοδικείο Θεσσαλονίκης επί αιτήματος προσωρινής διαταγής στα πλαίσια ανακοπής κατά κατάσχεσης και πλειστηριασμού ακινήτου που χρησιμοποιείται ως κύρια κατοικία, ενώ αναμένεται η έκδοση απόφασης επί της αίτησης προσωρινής ρύθμισης κατάστασης. Κρίσιμο περιστατικό, το οποίο συνέβαλε στην αποδοχή του ισχυρισμού περί αδυναμίας έκδοσης απόφασης από το δικαστήριο της ανακοπής χωρίς υπαιτιότητα του ανακόπτοντος ήταν η ύπαρξη σε εκκρεμότητα εμπρόθεσμης ανακοπής και κατά της διαταγής πληρωμής βάσει της οποίας επιβλήθηκε η κατάσχεση, η οποία έχει προσδιορισθεί προς συζήτηση κατόπιν του ορισθέντος χρόνου διενέργειες του πλειστηριασμού. Η αποδοχή του ισχυρισμού αυτού σε συνδυασμό με τον κίνδυνο απώλειας του ακινήτου και το πιθανολογούμενο βάσιμο των ανακοπών ήταν οι κρίσιμοι ισχυρισμοί που οδήγησαν στην αποδοχή του παραδεκτού (και εν συνεχεία του βάσιμου) του αιτήματος. Κατά συνέπεια, η διενέργεια πλειστηριασμού ανεστάλη προσωρινά.

Πέραν τούτου, τονίζουμε ότι οι προθεσμίες στις δίκες που αφορούν στην αναγκαστική εκτέλεση είναι ιδιαίτερα ασφυκτικές, η δε ευδοκίμηση των μέσων άμυνας απαιτεί την έγκαιρη έναρξη των αναγκαίων ενεργειών από πλευράς εκείνου κατά του οποίου κινήθηκε η αναγκαστική αυτή εκτέλεση. Δεδομένου μάλιστα ότι, ιδίως για περιπτώσεις οφειλών προς πιστωτικά ιδρύματα, απαιτείται σύνθετη έρευνα και ανάπτυξη ισχυρισμών, οι ενδιαφερόμενοι πρέπει να επιδεικνύουν την μέγιστη δυνατή επιμέλεια προκειμένου να διασφαλισθεί η εγκυρότερη δυνατή εκπροσώπηση και προστασία τους.